Erasmusgracht Amsterdam-West: 62 bootjes mogelijk bewoond

Op de Erasmusgracht in Amsterdam-West liggen 203 bootjes, en volgens de gemeente worden er 62 daarvan waarschijnlijk gebruikt als slaapplek. Dat mag niet, maar snel ingrijpen is lastig. Dat schrijven burgemeester Halsema en de wethouder Water in antwoord op vragen van de VVD.

Overlast voor de buurt

De VVD vroeg om opheldering na berichten van AT5 over illegaal bewoonde bootjes, waarvoor soms zelfs huur zou worden gevraagd. Bewoners van de appartementen langs de gracht klaagden over geschreeuw en afval. De VVD vindt dat de veiligheid van bewoners en omwonenden en een consequente aanpak van mogelijke illegaliteit voorop moeten staan.

Uit cijfers van de gemeente blijkt hoe groot de overlast is. Tussen september 2025 en eind augustus 2026 kwamen 767 meldingen binnen over de gracht. Veel daarvan gingen over overlast door jongeren, wrakken, afval en parkeren.

Bij onderzoek zag de gemeente dat vooral kajuitboten en zeilboten mogelijk worden bewoond of gebruikt om aan boord te slapen. Van die 62 boten hadden er 31 geen vignet en drie een vignet dat niet was geactiveerd. Het college noemt de illegale bewoning en verhuur een relatief nieuw verschijnsel.

Waarom ontruimen tijd kost

De gemeente heeft wel beleid voor wonen op woonboten, maar dat geldt alleen voor boten met de functie wonen. Op de Erasmusgracht is die functie er niet. Handhavers en agenten kunnen mensen wel vragen te vertrekken, hulp aanbieden, waarschuwen en uiteindelijk een boete geven. Dat kan omdat de Algemene Plaatselijke Verordening verbiedt om op of aan openbaar water een boot als slaapplaats te gebruiken.

Een boot echt weghalen is een ander verhaal. Daarvoor is een bestuurlijk proces nodig en moet er een juridische grond zijn. Bijvoorbeeld omdat een boot geen geldig vignet heeft, op een verboden plek ligt, de doorgang blokkeert, verwaarloosd is of niet meer drijft. In de afgelopen twaalf maanden zijn tien boten weggesleept vanwege overtredingen en dertien omdat een geldig vignet ontbrak. Ook zijn zeven wrakken weggehaald.

De gemeente zegt te werken aan een structurele oplossing. Bij een deel van de bewoners spelen volgens het college bredere problemen, zoals het ontbreken van passende woonruimte of een zorgvraag. Alleen handhaven kan er dan toe leiden dat het probleem zich verplaatst. Daarom wil de gemeente samen met verschillende afdelingen en partners niet alleen de overtreding stoppen, maar ook de onderliggende woon en sociale problemen aanpakken.